Quản lý người dùng là một trong những nhiệm vụ quan trọng khi vận hành hệ thống Linux, đặc biệt với các máy chủ VPS hay môi trường nhiều developer cùng làm việc. Việc nắm rõ danh sách user không chỉ giúp kiểm tra tài khoản nhanh chóng mà còn tối ưu hóa việc cấp quyền và đảm bảo an toàn hệ thống.
Phần này Xanh Cloud sẽ hướng dẫn bạn cách kiểm tra và hiển thị user trên Linux một cách nhanh gọn, trực quan, giúp bạn dễ dàng nắm bắt thông tin người dùng mà không mất nhiều thời gian.
Các lệnh cơ bản để xem danh sách user trong Linux
Trong Linux, việc kiểm tra và quản lý tài khoản người dùng là thao tác quan trọng giúp đảm bảo hệ thống hoạt động an toàn và minh bạch. Các thông tin về user có thể được truy vấn trực tiếp từ file hệ thống hoặc thông qua các lệnh hỗ trợ hiển thị danh sách người dùng. Hiểu rõ những công cụ này sẽ giúp bạn dễ dàng kiểm tra số lượng user, phân loại user hệ thống – user thường, cũng như xác thực xem một tài khoản có tồn tại hay không.
File /etc/passwd – nơi lưu trữ thông tin user cục bộ
Tất cả user cục bộ trên máy Linux đều được lưu trong file /etc/passwd. Mỗi dòng trong file thể hiện một user và bao gồm các trường như username, UID/GID, home directory và login shell. Mặc dù không chứa mật khẩu dạng rõ (password được mã hóa lưu trong /etc/shadow), đây vẫn là nguồn dữ liệu chính để xem danh sách user trong hệ thống.
Danh sách các lệnh phổ biến để xem user trong Linux
Dưới đây là các lệnh cơ bản thường được sử dụng:
- Xem toàn bộ danh sách user cục bộ từ /etc/passwd:
cat /etc/passwd
less /etc/passwd
- Chỉ hiển thị username:
awk -F: ‘{print $1}’ /etc/passwd
cut -d: -f1 /etc/passwd
- Liệt kê user từ nhiều nguồn xác thực (local + LDAP + NIS) bằng getent:
getent passwd
- Xem nhanh danh sách username bằng compgen:
compgen -u
- Kiểm tra user có tồn tại hay không:
getent passwd username
- Đếm tổng số user có trong hệ thống:
getent passwd | wc -l
Hướng dẫn chi tiết cách show user Linux cực đơn giản và nhanh chóng
Để show user Linux và kiểm tra đầy đủ thông tin tài khoản trên hệ thống, bạn có thể sử dụng nhiều lệnh khác nhau tùy vào nhu cầu: xem toàn bộ danh sách user, chỉ xem username, lọc theo UID, hoặc check user Linux theo tên cụ thể. Dưới đây là hướng dẫn chi tiết với ví dụ thực tế, giúp bạn thao tác nhanh chóng ngay trong terminal.
1. Show danh sách user Linux bằng file /etc/passwd
File /etc/passwd là nơi lưu trữ toàn bộ user cục bộ của hệ thống. Mỗi dòng tương ứng một tài khoản với đầy đủ thông tin: username, UID/GID, home directory và login shell.
Ví dụ: Hiển thị toàn bộ user
cat /etc/passwd
- Chức năng: Liệt kê toàn bộ file /etc/passwd.
- Cách đọc kết quả: Mỗi dòng có format:
username:x:UID:GID:full_name:home_directory:shell
Chỉ show username
awk -F: ‘{print $1}’ /etc/passwd
Hoặc:
cut -d: -f1 /etc/passwd
- Chức năng: Tách cột đầu tiên (username).
- Ứng dụng: Thích hợp khi bạn chỉ muốn check user Linux một cách nhanh gọn.
2. Show user Linux với lệnh getent (bao gồm user từ nhiều nguồn)
Lệnh getent truy xuất dữ liệu từ database hệ thống (bao gồm cả LDAP, NIS nếu có), phù hợp cho server dùng nhiều cơ chế xác thực.
Ví dụ: Hiển thị toàn bộ user
getent passwd
- Chức năng: Liệt kê tất cả user có trong hệ thống.
- Ưu điểm: Chính xác hơn cat /etc/passwd trong môi trường dùng LDAP.
Ví dụ: Check user Linux theo username
getent passwd jack
- Cách đọc: Nếu user tồn tại sẽ trả về một dòng thông tin đầy đủ.
- Nếu trả về trống → user không tồn tại.
3. Show user Linux bằng lệnh compgen
Một cách nhanh để liệt kê username trên Linux.
compgen -u
- Chức năng: Hiển thị toàn bộ username trong hệ thống.
- Ưu điểm: Ngắn gọn, hiển thị đẹp, dễ xem.
4. Cách lọc user theo từng nhóm hoặc đặc điểm
4.1. Lọc user theo loại user (user thường, user hệ thống)
User thường (normal user) thường có UID từ 1000 trở lên.
User hệ thống (system user) có UID từ 0–999.
Ví dụ: Show user thường
getent passwd {1000..60000}
Show user hệ thống
getent passwd {0..999}
Lọc username
getent passwd {1000..60000} | cut -d: -f1
4.2. Lọc user thuộc cùng một group
Ví dụ: Hiển thị user trong group sudo
getent group sudo
- Cách đọc: Dòng trả về có dạng:
sudo:x:27:jack,anne
- Danh sách user nằm sau dấu hai chấm cuối cùng.
List user thuộc group bất kỳ
getent group groupname
5. Đếm tổng số user trên hệ thống
getent passwd | wc -l
- Chức năng: Đếm số lượng user.
- Ứng dụng: Kiểm tra bảo mật, thống kê số lượng tài khoản.
Cách kiểm tra thông tin user cụ thể trên Linux
Để check user Linux hoặc xem chi tiết thông tin của một tài khoản bất kỳ, bạn có thể sử dụng một số lệnh phổ biến như id, finger, whoami, who hoặc w. Đây đều là những công cụ tích hợp sẵn, giúp bạn nhanh chóng nắm được trạng thái đăng nhập, quyền hạn và các thông tin liên quan đến user.
1. Dùng lệnh id, finger, whoami để kiểm tra thông tin user hiện tại
a. Lệnh whoami – Xác định user đang sử dụng terminal
Lệnh đơn giản nhất để biết bạn đang đăng nhập bằng tài khoản nào:
whoami
Ví dụ output:
jack
Lệnh phù hợp khi bạn đang làm việc trong môi trường nhiều quyền (sudo) và muốn biết tài khoản hiện tại.
b. Lệnh id – Kiểm tra UID, GID và các group của user
id username
Hoặc xem thông tin của chính bạn:
id
Ví dụ output:
uid=1001(jack) gid=1001(jack) groups=1001(jack),27(sudo),991(docker)
Ý nghĩa:
- uid: mã định danh user
- gid: nhóm chính của user
- groups: danh sách các group mà user thuộc về
Lệnh này rất hữu ích khi bạn muốn show user Linux kèm quyền và nhóm.
c. Lệnh finger – Hiển thị thông tin chi tiết của user
(Nếu hệ thống chưa cài đặt, có thể cài bằng: sudo apt install finger)
finger jack
Ví dụ output:
Login: jack Name: Jack Stone
Directory: /home/jack Shell: /bin/bash
Last login Thu Nov 21 13:05 on pts/0
finger cung cấp:
- thời gian đăng nhập gần nhất
- shell đang sử dụng
- thư mục home
- tên đầy đủ
2. Tra cứu user đang đăng nhập bằng lệnh who hoặc w
Trong trường hợp bạn muốn biết những ai đang đăng nhập vào hệ thống hiện tại, có thể sử dụng hai lệnh cực kỳ hữu ích.
a. Lệnh who – Danh sách user đăng nhập
who
Ví dụ output:
jack pts/0 2025-11-20 11:12
root pts/1 2025-11-20 11:45
Thông tin hiển thị gồm: user – terminal – thời gian đăng nhập.
b. Lệnh w – Xem chi tiết hoạt động của từng user
w
Ví dụ output:
13:10:45 up 10 days, 2:14, 2 users, load average: 0.14, 0.10, 0.09
USER TTY FROM LOGIN@ IDLE JCPU PCPU WHAT
jack pts/0 192.168.1.2 11:12 1:05 0.20 0.03 bash
root pts/1 192.168.1.3 11:45 5 0.01 0.01 htop
Ý nghĩa:
- Ai đang đăng nhập
- Đăng nhập từ đâu (IP)
- Đang chạy tiến trình nào (cột WHAT)
Rất hữu ích để kiểm tra bảo mật hoặc giám sát server.
3. Ví dụ thực tế giúp bạn áp dụng nhanh
Ví dụ 1: Kiểm tra user hiện tại + nhóm quyền
whoami
id
Ví dụ 2: Xem user cụ thể và trạng thái đăng nhập
finger anne
who | grep anne
Ví dụ 3: Kiểm tra tất cả user đang truy cập server
w
Ví dụ 4: Kiểm tra user “jack” có đang hoạt động không
who | grep jack
Trên đây, Xanh Cloud đã hướng dẫn chi tiết cách kiểm tra và show user Linux một cách nhanh chóng và dễ thực hiện. Nếu bạn cần hỗ trợ sâu hơn trong quá trình thao tác hoặc gặp sự cố liên quan đến hệ thống, vui lòng liên hệ phòng kỹ thuật của Xanh Cloud qua số hotline 0889.192.666 để được tư vấn kịp thời.